Mythen

Het begin
De schepping
Kronos
Prometheus
Pandora
De vier tijdperken

Zeus en Hera
De ontsterfelijke kinderen van Zeus
Ares
Hephaistos
Hebe
Aphrodite en Eros
Perserphone
Pallas Athena
Apollo en Artemis
Hermes
Dionysos (Bakchos)

Poseidon
Hades

Sagen

Minos
Perseus
Herakles
De Argonauten en het Gulden Vlies
Bellerophon
Theseus
De Thebaanse sagen
Ilias, Troje en de Trojaanse oorlog
Odyssea, de thuisreis van Odysseus

 

Griekse beschaving

 

 

 

 

Griekse Mythen en Sagen: Theseus

Koning Aigeus was zeer ongelukkig. Hij was al twee keer getrouwd geweest, maar had geen kinderen. Hij had eens een belofte gedaan aan Medeia, de vrouw van Jason, om haar in zijn paleis op te nemen, als zij dat wilde. Dus toen Medeia eens voor de deur stond, kon hij haar moeilijk weigeren en ontving haar dus gastvrij. Medeia gaf ook wat in ruil, ze gaf Aigeus de zekerheid dat hij een zoon zou krijgen. En inderdaad, toen Aigeus eens op reis was, ontmoette hij prinses Aithra, die de geliefde van Bellerophon was geweest, totdat hij moest vluchten. Aigeus trouwde met haar en ze kregen een zoon. Maar toen werd Aigeus bang voor zijn broer Pallas, die een troonopvolger voor Athenai zeker zou doden. Hij liet de jonge Theseus bij zijn moeder en legde zijn zwaard en sandalen onder een rotsblok. Als Theseus sterk genoeg zou zijn om het rotsblok op te tillen, mocht hij naar Athenai komen. Toen Theseus zestien was, kon hij het blok optillen en ging gelijk op weg. Op zijn weg naar Athenai kwam Theseus allerlei gevaren tegen, zoals Epidauros, die iedereen met zijn bronzen knots neersloeg, Sinis, die iedereen tussen twee dennen bond en zo lanceerde, Skrion, die iedereen vroeg zijn voeten te wassen, en dan van de klif afduwde, Kerykon, die iedereen versloeg met worstelen, en als laatste Prokrustes, die iedereen te logeren vroeg. Hij had maar twee bedden, een korte en een lange. Als de gast lang was, kreeg hij het korte bed, en alles wat er uitstak werd afgehakt en als de gast kort was, kreeg hij het lange bed en werd net zo lang uitgerekt, totdat hij er precies inpaste. Theseus doodde al deze personen op de manier die zij zelf gebruikten om hun slachtoffers om te brengen. In Athenai aangekomen, ging hij gelijk naar het paleis van Aigeus, waar Medeia hem gelijk herkende. Zij had inmiddels ook een zoon gekregen bij Aigeus en ze begreep dat die gepasseerd zou worden bij de troonopvolger, omdat er nu een oudere zoon was. Ze stookte Aigeus op om hem te doden. Aigeus bereidde een feest voor en nodigde Theseus ook uit. Toen Aigeus de gastenbeker met vergiftigde wijn aan Theseus wou geven, zag hij het zwaard dat hij om had en herkende Theseus als zijn zoon. Medeia begreep dat zij nu verloren had en verdween. Theseus doodde Pallas en zijn vijftig zonen, om zeker te zijn van de troon. Hij ving de stier van Kreta, die zijn neef Herakles weer losgelaten had, en offerde die aan Pallas Athena. Lang kon Aigeus niet van zijn zoon genieten, want al snel ging Theseus mee naar Knossos, om de Minotaurus te doden. Toen Aigeus de zwarte rouwzeilen van de terugkomende schepen zag, wierp hij zich van de rotsen in zee. Theseus volgde zijn vader op en zorgde ervoor dat de eerste stedenbond van Hellas gesloten werd en hij deed nog meer goede dingen voor Athenai. Toen Theseus met Herakles het eerder vertelde uitstapje naar de Amazones maakte, haalde hij hun wraak op zich, door Antiope mee te nemen, een van hun aanvoersters. De Amazones namen wraak en vielen Athenai aan. Theseus legers wisten de Amazones te verdrijven. In een Orakelvoorspelling hoorde hij, dat hij zijn vrouw zou moeten doden, als hij een verdrag met Korinthe zou sluiten. De voorwaarden van dat verdrag, dat later inderdaad gesloten werd, waren dat Theseus moest trouwen met Phaidra, de zus van de koning van Korinthe. Antiope voelde zich verraden en stormde woedend de vergaderzaal binnen en dreigde iedereen te doden. Theseus wist haar met enkele vrienden te bedwingen en te doden.

Phaidra en Hippolytos

Theseus had ook een zoon, Hippolytos. Hippolytos minachtte Aphrodithe, wat haar zo boos maakte, dat ze Phaidra op Hippolytos verliefd liet maken. Toen Phaidra haar liefde voor Hippolytos bekende, werd Hippolytos woest. Dat maakte Phaidra zo wanhopig, dat ze zichzelf ophing, een brief achterlatende, waarin ze vertelde dat Hippolytos verliefd was op haar. Theseus las de brief en verbande Hippolytos. Hij bad tot Poseidon, of hij Hippolytos om wou laten komen. Poseidon verhoorde zijn gebed en stuurde een stier, die de paarden van Hippolytos liet schrikken, zodat hij van de rotsen af viel.

De Lapithen

Theseus had eens Peiritho÷s ontmoet, de koning van de Lapithen en ze waren bevriend geworden. Toen Peiritho÷s zou gaan trouwen, werden Theseus en alle Olympische goden uitgenodigd, behalve Eris en Ares. Hier maakte hij dezelfde fout, die Peleus ook zou maken en daarmee heel Griekenland overhoop zou halen, maar dat komt nog. Eris en Ares namen wraak, door de kentauren, die ook uitgenodigd waren, dronken te maken en tegen de vrouwen op te hitsen. Er ontstond een strijd tussen de kentauren en de Lapithen, totdat Apollo er een eind aan maakte.

Theseus en Peiritho÷s bij Hades

De jonge vrouw van Peiritho÷s stierf al snel. Peiritho÷s haalde Theseus toen over om een gok te wagen, ze zouden Helena schaken en om haar loten. De winnaar zou Helena als vrouw krijgen en de ander helpen om ook een vrouw te vinden. Ze legden allebei een eed af en ze ontvoerden de schone Helena, die gelukkig nog net voor de bruiloft weer bevrijd werd door een expeditie van Helena's broers, Kastor en Polydeuktes. Deze 'herovering' lukte, doordat Theseus en Peiritho÷s naar Delphoi waren gegaan, om het Orakel om raad te vragen. Die raadde hen aan naar Hades te gaan en te vragen of ze Persephone mochten meenemen. Theseus zag in dat dit een straf van Zeus was, maar Peiritho÷s vond het wel een goed idee en Theseus moest mee, door zijn eed gebonden. Ze kwamen via een goed verborgen weg de Hades in, zo, dat ze de Styx niet over hoefden. Bij de troon van Hades aangekomen, strafte die hen voor hun vraag, door ze vier jaar op een steen te laten zitten, met hun vlees aan de steen vastgegroeid, zodat ze pijn leden als ze bewogen. Na vier jaar bevreidde Herakles Theseus, die nog het minste schuld had.

Theseus' einde

Tijdens Theseus' afwezigheid, was het een chaos geworden in Athene. De bevolking was opgehitst tegen Theseus, zodat hij moest vluchten naar Skyros, waar koning Lykomedes, die hem een gevaar vond voor de veiligheid van zijn land, hem doodde.

Theseus' eer hersteld

Dit tragische einde van zo'n grote held werd enkele eeuwen later goedgemaakt, tijdens de tweede Perzische oorlog(▒500 v. Chr.) Athene stond op het punt om het op te geven, toen de schim van Theseus verscheen en het leger nieuwe moed gaf. Theseus beenderen werden, nadat de oorlog gewonnen was, in Athene herbegraven.

Home